POWOLNE, PEŁNE DUSZY KORZENIE

Wróć do artystów

1929 studio portrait — the only known photograph of Charley Patton (public domain, Wikimedia Commons)

Delta

Charley Patton

Tego artysty nie ma już wśród nas.

Urodzony/a: c. April 1891 (exact date disputed — some sources cite 1881, 1885, or 1887), Hinds County, Mississippi · Zmarł/a: April 28, 1934, Heathman-Dedham Plantation, near Indianola, Mississippi (heart failure / mitral valve disorder), age 42–43• United States• Aktywny/a: c. 1910–1934

Delta BluesCountry Blues

Instrumenty

Vocals, Guitar

Wytwórnie

Paramount Records, Vocalion Records

z

Dockery Plantation, Sunflower/Bolivar County, Mississippi

Urodzony/a

c. April 1891 (exact date disputed — some sources cite 1881, 1885, or 1887), Hinds County, Mississippi

Jeśli ta strona ma swojego patrona, to jest nim człowiek z tej strony. Każdy artysta, o którym tu piszę, w taki czy inny sposób zawdzięcza coś Charleyowi Pattonowi — i większość z nich sama by to przyznała, gdyby zapytać. Patton urodził się około kwietnia 1891 roku w hrabstwie Hinds w stanie Missisipi, niedaleko miasteczka Edwards, jako syn Billa i Annie Patton — choć nawet ta data jest sporna; niektóre relacje podają narodziny już w 1881 lub dopiero w 1887 roku, ponieważ nikt wówczas nie pomyślał, by to zapisać. W 1897 roku, gdy Charley był jeszcze chłopcem, rodzina przeniosła się około stu mil na północ, na plantację Dockery — rozległe, dziesięciotysięczno-akrowe gospodarstwo bawełniane niedaleko Ruleville, które niemal przypadkiem stało się najważniejszym adresem w historii amerykańskiej muzyki. To właśnie tam, na początku lat 1900., młody Charley zaprzyjaźnił się ze starszym dzierżawcą z Dockery i muzykiem imieniem Henry Sloan, który grał już wczesną, nienagraną formę bluesa. Sloan go uczył. Nikt nigdy nie nagrał ani jednej nuty tego, co grał Sloan, ale wszystko, kim stał się Patton, zaczęło się od tej lekcji. Gdy dorósł, Patton — drobna, żylasta postać, może pięć stóp i pięć cali wzrostu i około 135 funtów wagi — przekształcił się w najgłośniejszego, najbardziej teatralnego wykonawcę, jakiego kiedykolwiek wydała Delta. Świadkowie opisywali głos na tyle donośny, by nieść się przez 500 jardów po plantacji bez żadnego wzmocnienia, oraz scenicznego popisu, który — cztery dekady przed Jimim Hendrixem — obejmował już granie na gitarze za głową, za plecami, między nogami, na kolanach, a także podrzucanie i łapanie jej w połowie utworu bez utraty rytmu. Uderzał w korpus gitary jak w bęben między frazami — jedno z pierwszych nagranych zastosowań tego, co gitarzyści dziś nazywają uderzeniem w korpus (body slap). Nie był tylko muzykiem. Był całym widowiskiem. Wieści o Pattonie w końcu dotarły do H.C. Speira, właściciela sklepu płytowego w Jackson w stanie Missisipi, który dorabiał jako łowca talentów dla branży "race records". Speir przesłuchał Pattona w Dockery wiosną 1929 roku i był na tyle pod wrażeniem, że wysłał go prosto do Paramount Records. 14 czerwca 1929 roku Patton pojechał do Richmond w stanie Indiana i nagrał czternaście stron w ciągu jednego dnia w studiu Gennett/Starr Piano Company — wśród nich "Pony Blues", nagranie, które uczyniło go gwiazdą w całej Delcie, obok "A Spoonful Blues" i "Down the Dirt Road Blues", obu nagranych tego samego popołudnia. A&R Paramount Arthur Laibly przywiózł go z powrotem jeszcze dwukrotnie w tym samym roku, do własnego studia wytwórni w małym miasteczku Grafton w stanie Wisconsin, gdzie w listopadzie i grudniu 1929 roku Patton nagrał ponad dwadzieścia dodatkowych stron — w tym dwuczęściowe "High Water Everywhere", jego druzgocącą relację naocznego świadka Wielkiej Powodzi na Missisipi z 1927 roku, która zatopiła Deltę, którą nazywał domem, i wysiedliła setki tysięcy ludzi, prawdopodobnie w tym i samego Pattona. Wrócił do Grafton jeszcze raz, 28 maja 1930 roku, a ta sesja stała się niemal tak legendarna jak sam artysta: Patton pojechał tam z Sonem House'em, Williem Brownem i młodą pianistką o imieniu Louise Johnson, wszyscy nagrywali dla Paramount w tych samych kilku dniach — według większości relacji najbliższe temu, co Delta-blues epoki akustycznej miała jako pojedynczą, definiującą sesję nagraniową. W 1933 roku Patton omal nie zginął, gdy ktoś — relacje różnią się co do tego, kto dokładnie — poderżnął mu gardło podczas awantury w pobliżu Holly Ridge, przy czym najczęściej wskazywanym sprawcą jest zazdrosny mąż. Przeżył, ale zostawiło mu to widoczną bliznę od ucha do ucha i, według większości relacji, trwale zmieniło barwę jego głosu na nagraniach, które powstały potem. Do tego czasu osiadł w Holly Ridge z Berthą Lee, znacznie młodszą wokalistką, która została jego ostatnią nieformalną żoną i najbliższą partnerką muzyczną. Na początku 1934 roku oboje zostali aresztowani i osadzeni w więzieniu w Belzoni w stanie Missisipi po gwałtownej kłótni. Wykupił ich W.R. Calaway z American Record Corporation, który przywiózł ich do Nowego Jorku na to, co okazało się ostatnimi sesjami nagraniowymi Pattona, 30, 31 stycznia i 1 lutego 1934 roku. Bertha Lee śpiewała razem z nim na kilku z tych nagrań, w tym na nawiedzającym "Oh Death". Patton zmarł 28 kwietnia 1934 roku na plantacji Heathman-Dedham niedaleko Indianoli, na skutek zaburzenia zastawki mitralnej. Miał wtedy około czterdziestu dwóch lub czterdziestu trzech lat. O jego śmierci nie wspomniała żadna gazeta, a został pochowany na cmentarzu Holly Ridge bez nagrobka — przez 56 lat jeden z najważniejszych muzyków, jakich kiedykolwiek wydała Ameryka, leżał w nieoznaczonym grobie, aż w 1990 roku John Fogerty z Creedence Clearwater Revival opłacił właściwy kamień pamiątkowy poprzez Mount Zion Memorial Fund, z epitafium napisanym przez historyka bluesa Jima O'Neala. Żadne z własnych dzieci Pattona nie zostało znanym muzykiem bluesowym. Ale prawie wszyscy inni tak. To jest historia, która liczy się najbardziej, i to ją chcę opowiedzieć dalej.

Wpływ muzyczny

Najbardziej bezpośrednim uczniem Pattona był Chester Burnett — Howlin' Wolf — który poznał go w Dockery około 1930 roku i, jak sam twierdził do końca życia, nauczył się od Pattona nie tylko techniki gitarowej, ale całej idei występu bluesowego jako teatralnego widowiska: warczenie, czołganie się po podłodze, sztuczki gitarowe — wszystko to sięga wprost do tego, co Wolf oglądał u Pattona na tej samej plantacji. John Lee Hooker również wychowywał się w cieniu Pattona w Dockery, wchłaniając te same napędzające, hipnotyczne, jednoakordowe groove'y, które dekady później zdefiniują jego własne brzmienie na płytach takich jak "Boogie Chillen'". Nastoletni Robert Johnson oglądał występy Pattona w okolicach Delty, zanim nagrał choć jedną własną nutę, a Son House — rówieśnik Pattona, czasem towarzysz podróży i prawdopodobnie drugi najważniejszy nagrany bluesman z Delty — przeniósł surowy, perkusyjny atak Pattona bezpośrednio do stylu, którego później nauczył młodego mężczyznę o imieniu McKinley Morganfield, znanego lepiej jako Muddy Waters. Bukka White, kolejny rówieśnik z Delty, który znał płyty Pattona na pamięć, przekazał tę samą tradycję własnemu kuzynowi — B.B. Kingowi. To prosta, nieprzerwana linia: Patton do Wolfa, Patton do House'a do Muddy'ego, Patton do White'a do Kinga. Muzykolog Robert Palmer, który badał tę linię dziedzictwa równie dokładnie jak ktokolwiek inny, nazwał Pattona "jednym z najważniejszych amerykańskich muzyków dwudziestego wieku" — i za każdym razem, gdy włączam płytę Muddy'ego Watersa albo Howlin' Wolfa, przypominam sobie, że wcale nie przesadzał.

Rodzina i życie prywatne

Partnerka

Bertha Lee Pate

Ostatnia partnerka życiowa Pattona i jego najbliższa partnerka muzyczna w ostatnich latach; śpiewała razem z nim na kilku nagraniach dla Vocalion z 1934 roku, w tym na "Oh Death."

Dzieci

Brak znanych dzieci w muzyce

Żadne z dzieci Pattona nie jest udokumentowane jako znany muzyk bluesowy.

Formacyjne doświadczenia

•Przeprowadził się z rodziną na plantację Dockery w 1897 roku, gdzie poznał Henry'ego Sloana, starszego muzyka, który nauczył go podstaw bluesa.
•Na początku 1929 roku przesłuchał się u łowcy talentów H.C. Speira w Jackson w stanie Mississippi, co bezpośrednio doprowadziło do jego pierwszej sesji nagraniowej dla Paramount.
•Nagrał 14 utworów w jeden dzień w Gennett Studios w Richmond w stanie Indiana, 14 czerwca 1929 roku, w tym przebojowy "Pony Blues."
•Przeżył Wielką Powódź Missisipi z 1927 roku, doświadczenie, które stało się podstawą "High Water Everywhere."
•W 1933 roku omal nie zginął, gdy poderżnięto mu gardło podczas bójki niedaleko Holly Ridge — przeżył, ale jego głos zmienił się na stałe.
•Na początku 1934 roku producent W.R. Calaway zabrał go do Nowego Jorku na jego ostatnie sesje nagraniowe, po wykupieniu go z więzienia w Belzoni w stanie Mississippi.

Instrumenty i sprzęt

Gitara

Stella Grand Concert (Oscar Schmidt)

ok. lata 20. XX w.–1934

Według relacji spisanej przez badacza Gayle'a Deana Wardlowa od wielebnego Pearly'ego Browna, który znał Pattona osobiście, jego zwykłą gitarą roboczą była czarna Stella z białym gryfem — tania, masowo produkowana gitara typu flat-top, o której łowca talentów H.C. Speir mówił, że grali na niej "wszyscy" bluesmani z Delty, których przesłuchiwał.

Gitara salonowa Stromberg-Voisinet

1929

Gitara widoczna na jedynym zachowanym zdjęciu Pattona — portrecie promocyjnym Paramount z 1929 roku — została zidentyfikowana przez historyków gitary jako model salonowy Stromberg-Voisinet, a nie Stella, choć nie wiadomo, czy był to jego zwykły instrument, czy pożyczony na sesję zdjęciową.

Nieznany model (Nowy Jork, 1934)

1934

Z ostatnich sesji Pattona dla Vocalion w Nowym Jorku nie zachowało się żadne zdjęcie, więc gitara, której tam używał, jest nieudokumentowana. Nie mogliśmy potwierdzić twierdzeń o konkretnym modelu Gibsona w żadnym wiarygodnym źródle historycznym, więc go tutaj nie podajemy.

Inne

Szklany slide typu bottleneck

Używany w jego nagraniach do uzyskania jęczących, przypominających śpiew linii slide'u, które stały się znakiem rozpoznawczym bluesa z Delty, najlepiej słyszalnych w utworach takich jak "High Water Everywhere."

Perkusja na korpusie gitary

Nagrania Pattona zawierają jedne z najwcześniej udokumentowanych zastosowań "body slap" — uderzania w wieko gitary dłonią lub kciukiem między frazami wokalnymi, by utrzymać rytm, dekady zanim technika ta stała się standardem.

Wokal

Wokal

Współcześni opisywali głos na tyle donośny, że niósł się na około 450 metrów po otwartym terenie bez wzmocnienia. Incydent z poderżniętym gardłem w 1933 roku trwale zmienił jego barwę na ostatnich nagraniach z 1934 roku.

Historie i anegdoty

"Sceniczny występ Pattona — granie na gitarze za głową, za plecami, między nogami, i podrzucanie jej w powietrze bez utraty rytmu — wyprzedził popisy Jimiego Hendrixa o mniej więcej cztery dekady i bezpośrednio ukształtował sposób, w jaki jego uczeń Howlin' Wolf występował przez resztę kariery."

""High Water Everywhere" nie było hipotetyczne: Wielka Powódź Missisipi z 1927 roku zniszczyła plantacje w Delcie, na których Patton mieszkał i pracował, a jego dwuczęściowe nagranie jest dziś uznawane za jeden z najbardziej żywych, naocznych muzycznych zapisów tej katastrofy."

"W 1933 roku Patton omal nie zginął, gdy ktoś poderżnął mu gardło podczas bójki niedaleko Holly Ridge. Przeżył z widoczną blizną od ucha do ucha — i głosem, który nigdy w pełni nie odzyskał dawnej skali na nagraniach."

"Łowca talentów H.C. Speir, który jako pierwszy wysłał Pattona do Paramount Records, powiedział później, że bluesmani z Delty, których przesłuchiwał, "wszyscy bez wyjątku grali na tych starych, tanich gitarach Stella" — szczegół zgodny z czarną gitarą Stella opisywaną jako zwykły instrument Pattona."

"Patton spoczywał w nieoznaczonym grobie na cmentarzu Holly Ridge przez 56 lat, aż do 1990 roku, kiedy John Fogerty z Creedence Clearwater Revival sfinansował właściwy nagrobek za pośrednictwem Mount Zion Memorial Fund."

Współpracownicy

Gitarzysta z tego samego rejonu Dockery i częsty towarzysz podróży; towarzyszył Pattonowi na kilku sesjach nagraniowych, w tym na słynnej sesji w Grafton w maju 1930 roku.

Rówieśnik i czasami towarzysz podróży; obecny na sesjach w Grafton w stanie Wisconsin w maju 1930 roku. House przekazał później elementy surowego, perkusyjnego stylu Pattona młodemu wówczas Muddy'emu Watersowi.

Skrzypek i autor piosenek z Delty, który akompaniował Pattonowi na nagraniach podczas kilku sesji między 1929 a 1934 rokiem.

Pianistka, która pojechała na sesję w Grafton w maju 1930 roku razem z Pattonem, Son House'em i Williem Brownem, nagrywając przy tej okazji cztery własne utwory.

Bertha Lee Pate

Ostatnia partnerka życiowa Pattona i jego najbliższa partnerka muzyczna w ostatnich latach; śpiewała razem z nim na kilku utworach z jego ostatnich sesji dla Vocalion w Nowym Jorku w 1934 roku, w tym na "Oh Death."

Oglądaj i słuchaj

Wyróżnione

Charley Patton - Pony Blues (1929)

His June 1929 Paramount breakout single, cut at the Gennett/Starr studio in Richmond, Indiana — the record that made him a star across the Delta.

Classic Mood Experience

Charley Patton - High Water Everywhere (Pts. 1 & 2)

Charley Patton - High Water Everywhere (Pts. 1 & 2)

Charley Patton - Down the Dirt Road Blues (1929)

Charley Patton - Down the Dirt Road Blues (1929)

Charley Patton - A Spoonful Blues (Delta Blues) - 1929

Charley Patton - A Spoonful Blues (Delta Blues) - 1929

Charley Patton - The Vocalion Recordings - Oh Death with Bertha Lee

Charley Patton - The Vocalion Recordings - Oh Death with Bertha Lee

Charley Patton – The Father of Delta Blues (1929–1934)

Charley Patton – The Father of Delta Blues (1929–1934)

Oglądaj i słuchaj

Henter videoer fra YouTube…

Prasa i cytaty

"Jeden z najważniejszych amerykańskich muzyków dwudziestego wieku."

Robert Palmer · Krytyk muzyczny, The New York Times; autor Deep Blues (1981) · 1981 — Deep Blues: A Musical and Cultural History of the Mississippi Delta

"Wszyscy bez wyjątku grali na tych starych, tanich gitarach Stella."

H.C. Speir · Łowca talentów, który polecił Pattona Paramount Records, o bluesmanach z Delty, których przesłuchiwał — What did they play? — Stella Guitars

Dyskografia

Rok	Tytuł	Producent	Studio	Wytwórnia	Lista przebojów	Sprzedaż	Muzycy	YouTube	Uwagi
1929	Sesja w Richmond w stanie Indiana (studio Gennett / Starr Piano Co.)	H.C. Speir (łowca talentów)	—	Paramount Records	—	—	—		Pierwsza sesja nagraniowa, 14 czerwca 1929 roku — 14 utworów nagranych w jeden dzień, w tym "Pony Blues," "A Spoonful Blues" i "Down the Dirt Road Blues."
1929	Sesje w Grafton w stanie Wisconsin (studio Paramount)	Arthur Laibly (dział A&R Paramount)	—	Paramount Records	—	—	—		Listopad–grudzień 1929 roku — ponad dwadzieścia dodatkowych utworów, w tym dwuczęściowy "High Water Everywhere," jego relacja z powodzi na Missisipi w 1927 roku.
1930	Sesja w Grafton w stanie Wisconsin (z Son House'em, Williem Brownem i Louise Johnson)	Arthur Laibly (dział A&R Paramount)	—	Paramount Records	—	—	Son House (Gitara/Wokal), Willie Brown (Gitara), Louise Johnson (Fortepian), Son Sims (Skrzypce)		28 maja 1930 roku — powszechnie uznawana za jedną z kluczowych sesji ery akustycznego bluesa z Delty.
1934	Sesje w Nowym Jorku (ostatnie nagrania)	W.R. Calaway (American Record Corporation / Vocalion)	—	Vocalion Records	—	—	Bertha Lee Pate (Wokal)		30–31 stycznia i 1 lutego 1934 roku — ostatnie nagrania Pattona, powstałe po tym, jak Calaway wykupił jego i Berthę Lee z więzienia w Belzoni w stanie Mississippi. Kilka utworów zawiera wokal Berthy Lee, w tym "Oh Death."

Linki zewnętrzne

YouTube Music Wikipedia Blues Hall of Fame (Blues Foundation)

Źródła

Wspieraj niezależność SlowBlues. Oficjalny merch — noś bluesa.